1. YAZARLAR

  2. Erdem Güner

  3. Konjonktür her zaman imdada yetişir mi?
Erdem Güner

Erdem Güner

Gazeteci / Yazar
Yazarın Tüm Yazıları >

Konjonktür her zaman imdada yetişir mi?

Koronavirüs salgını dolayısıyla, gıda temininde dünya çapında örtülü bir kriz yaşanıyor. Gümrük kapıları kapatıldı veya giriş çıkışlarda önemli azalışlar oldu; gemiler, uçaklar, tırlar seferlerini ya durdurdu ya da azalttı. 

Bazı üreticiler tarlasına bahçesine gidemedi, gidebilenlerden bazıları da tedarik konusunda yaşadığı sıkıntılar yüzünden gereği gibi üretemedi. 

Hem ürün arzında sıkıntılar var, hem de işin lojistiğinde önemli açmazlar türedi. 

Buna rağmen, Türk tarım ürünleri ihracatı beklenmedik miktara arttı ve artmaya devam ediyor. Mesela geçen yılın tamamında ihraç edilen karpuz miktarı bu sene 17 günde gerçekleşti. Sezonun bitmesine aylar var daha… 

Hemen bütün ürünlerde bu derece çarpıcı olmasa da önemli artış söz konusu. 

ORTADA RAKİP YOKSA BİRİNCİYİZ!
Öte yandan şöyle bir tablo var; Türkiye tarım ürünlerini dünyada işler yolunda değilken rahatça ihraç edebiliyor. İşler normal seyrindeyken ihraç edemiyor. 

İşler normal seyrindeyken efendi gibi ihraç edemiyoruz ama ortalık bulanınca bize gün doğuyor. 

Rekabet edecek bir tek rakip varsa, bize bir türlü sıra gelmiyor ama yarışacak kimse kalmayınca şampiyon biziz! 

Denklemin neresinde durursanız durun bu acayip durumu yadırgamanız gerekir. Üretici de olsanız, tacir de olsanız, ihracatçı da olsanız hatta Türk ürünlerini ithal eden bir yabacı da olsanız yadırganacak şeyler bunlar. 

Çok fena halde acayip olan başka bir şey daha var; koca koca sektör insanları, böyle şık fotoğraflar eşliğinde “Küresel salgın krizi sayesinde Türk sebze meyvesine gün doğdu; herkes Türkiye’den sebze meyve ithal etmek istiyor” diye müjde veriyorlar, sevinç dolu açıklamalar yapıyorlar… 

Bu gelişmelerde sevinecek hiç bir şey yoktur. 

Bunlar hicap duyulacak şeylerdir. Hiç kimsenin koşmadığı bir yarışta şampiyon olmanın sevinci mi olurmuş! 

SARIMSAK NEDEN 120 LİRA?
Sarımsak 120 lira olmuş! Neden? Çünkü siz Çin malı sarımsağı önce öldüm fiyatıyla ülkeye kontrolsüzce soktunuz, sarımsak üreticisini bitirdiniz ve şimdi Çin’den sarımsak getiren kimse yok. Allah bilir sarımsak ihracatı da varsa elbette arz kıtlığı yaşanır ve sarımsak 120 lira… Yaşasın Türk sarımsağı! 

Krizlere, felaketlere dayalı başarı hikayeleri yazmaya ne kadar hevesliyiz… 

Sürekliliği olan, istikrarlı, sürdürülebilir, direnci yüksek; çalışanını, tüccarını, toprak sahibini, çiftçisini, komisyoncusunu, nihayet tüketicisini memnun edecek bir sektör düzenini hedeflememiz gerekir. 

Kendimiz hiç bir şeyi değiştirmeden, hiç bir şey yapmadan; rakip ülkelerde işçiler hasada gitmeye başlayana kadar sevinmeyi seçiyoruz. Konjonktür müsaade ederse ihraç edebiliyoruz, yoksa edemiyoruz. 

Yarın rakiplerimiz yaşam şartlarını normalleştirdiğinde ne yapacağız? Bunu cevaplamak lazım. 

Önceki ve Sonraki Yazılar